Chuyên mục: Đo đạc - bản đồ và viễn thám

Ngành Quản lý đất đai Quảng Trị 70 năm đồng hành cùng sự phát triển của tỉnh nhà

Ngày cập nhật:  10/23/2015 4:47:09 AM

      Với 70 năm qua, các hoạt động về quản lý đất đai của cả nước nói chung và của tỉnh Quảng Trị nói riêng không ngừng được nâng cao, bám sát nhiệm vụ mà Đảng và Nhà nước giao phó.

 

     1. Sơ lược quá trình hình thành và phát triển ngành Quản lý đất đai Việt Nam.
     Sau khi tuyên bố độc lập, ngày 3 tháng 10 năm 1945 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh số 41 bãi bỏ tất cả các công sở và các cơ quan thuộc Phủ Toàn quyền Đông Dương, cơ quan phụ trách về quản lý đất đai là Sở Trước bạ - Văn tự - Quản thủ điền thổ và Thuế trực thu do Bộ Tài chính tiếp nhận. Theo Sắc lệnh số 75 ngày 29/5/1946 của Chủ tịch nước, cơ quan chịu trách nhiệm về quản lý đất đai là Nha Trước bạ - Công sản - Điền thổ thuộc Bộ Tài chính. Dưới sự chỉ đạo của Nha Trước bạ - Công sản - Điền thổ, các Sở, Ty Địa chính chịu trách nhiệm thực hiện công tác về điều tra, đo đạc, thành lập bản đồ giải thửa. Các cơ quan địa chính hoạt động trong khuôn khổ của Bộ Canh nông theo Sắc lệnh số 11 ngày 02 tháng 02 năm 1947 của Chủ tịch nước. Sau đó các cơ quan địa chính được chuyển về Bộ Tài chính và sát nhập với cơ quan Trước bạ - Công sản - Điền thổ để thành lập Nha Công sản - Trực thu - Địa chính theo Sắc lệnh số 112 ngày 11 tháng 7 năm 1950 của Chủ tịch nước. Do tình hình cụ thể của cuộc kháng chiến chống Pháp, từ năm 1951 ngành Địa chính tạm thời ngừng hoạt động. Hoà bình lập lại, sau cải cách ruộng đất ở miền Bắc, hệ thống Địa chính trong Bộ Tài chính và Uỷ ban hành chính các cấp  đã được tái lập theo Chỉ thị số 334-TTg ngày 03 tháng 5 năm 1958 của Thủ tướng Chính phủ. Cơ quan Trung ương là Sở Địa chính. Trước nhu cầu tăng cường công tác chỉ đạo sản xuất nông nghiệp, ngành Địa chính được chuyển từ Bộ Tài chính về Bộ Nông nghiệp và đổi tên là ngành Quản lý ruộng đất theo Nghị định số 70-CP ngày 09 tháng 12 năm 1960 của Hội đồng Chính phủ. Cơ quan Trung ương là Vụ Quản lý ruộng đất, có nhiệm vụ giúp Bộ Nông nghiệp quản lý việc mở mang, sử dụng và cải tạo ruộng đất trong nông nghiệp. Từ khi thiết lập lại ngành Quản lý ruộng đất trong hệ thống các cơ quan của ngành Nông nghiệp, công tác quản lý ruộng đất đã được chấn chỉnh, bộ máy được kiện toàn từng bước từ cấp Trung ương tới cấp xã; ở cấp Trung ương là Vụ Quản lý ruộng đất; ở cấp tỉnh là Phòng Quản lý ruộng đất; ở cấp huyện là Bộ phận quản lý ruộng đất; ở cấp xã là cán bộ quản lý ruộng đất.
      Trước nhu cầu tăng cường và thống nhất quản lý Nhà nước về đất đai, ngày 24 tháng 5 năm 1979 Ủy Ban Thường vụ Quốc hội đã có Nghị quyết số 548/NQQH về việc thành lập Tổng cục Quản lý ruộng đất và thống nhất quản lý Nhà nước về đất đai. Ngày 09 tháng 11 năm 1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Nghị định số 404 - CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức của Tổng cục Quản lý ruộng đất trực thuộc Hội đồng Bộ trưởng và hệ thống cơ quan quản lý ruộng đất ở địa phương trực thuộc Ủy ban nhân dân các cấp. Điều 1 của Nghị định này nêu rõ: "Tổng cục Quản lý ruộng đất là cơ quan trực thuộc Hội đồng Bộ trưởng, thống nhất quản lý Nhà nước đối với toàn bộ ruộng đất trên lãnh thổ cả nước nhằm phát triển sản xuất, bảo vệ đất đai, bảo vệ môi trường, sử dụng tiết kiệm và có hiệu quả cao đối với tất cả các loại đất"…
     Ngày 22 tháng 02 năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định số 12/CP thành lập Tổng cục Địa chính trên cơ sở hợp nhất và tổ chức lại Tổng cục Quản lý ruộng đất và Cục Đo đạc và bản đồ Nhà nước. Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Tổng cục Địa chính được quy định tại Nghị định số 34/CP ngày 23/4/1994 của Chính phủ, theo đó Tổng cục Địa chính là cơ quan thuộc Chính phủ thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về đất đai và đo đạc - bản đồ trên phạm vi cả nước.
     Ngày 5 tháng 8 năm 2002, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá XI, kỳ họp thứ nhất thông qua Nghị quyết số 02/2002/QH11 quy định danh sách các Bộ và cơ quan ngang Bộ của Chính phủ, trong đó có Bộ Tài nguyên và Môi trường và giao Bộ Tài nguyên và Môi trường nhiệm vụ quản lý Nhà nước về đất đai. Theo Nghị định số 91/2002/NĐ-CP ngày 11 tháng 11 năm 2002 của Chính phủ Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong cơ cấu tổ chức của Bộ Tài nguyên và Môi trường có 02 đơn vị thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhà nước về đất đai là Vụ Đất đai, Vụ Đăng ký và Thống kê đất đai, 01 đơn vị triển khai các nhiệm vụ sự nghiệp là Trung tâm Điều tra quy hoạch sử dụng đất và 01 đơn vị nghiên cứu khoa học là Viện Nghiên cứu Địa chính.
    Để đáp ứng và thực hiện tốt chủ trương của Đảng trong việc tăng cường công tác quản lý Nhà nước về đất đai, phát huy nguồn lực đất đai trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đảm bảo ổn định chính trị - xã hội, ngày 04 tháng 3 năm 2008, Chính phủ ban hành Nghị định số 25/2008/NĐ-CP quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong đó có Tổng cục Quản lý Đất đai. Trên cơ sở đó ngày 02 tháng 10 năm 2008, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 134/2008/QĐ-TTg quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức bộ máy của Tổng cục Quản lý đất đai trực thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường, thực hiện chức năng tham mưu, giúp Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường quản lý Nhà nước về đất đai trong phạm vi cả nước; thực hiện các dịch vụ công theo quy định của pháp luật.
 

     Tiếp tục đổi mới hoạt động QLNN về đất đai, ngày 13/3/2014 Thủ Tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 21/2014/QĐ-TTg quy định chức năng nhiệm vụ quyền hạn và cơ cấu của Tổng cục Quản lý đất đai trực thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường thực hiện chức năng tham mưu giúp Bộ trưởng quản lý Nhà nước  và tổ chức thực thi pháp luật về đất đai trong phạm vi cả nước; thực hiện dịch vụ công trong lĩnh vực đất đai theo quy định của pháp luật. Tại cấp tỉnh đã thành lập Chi cục Quản lý đất đai, Văn phòng đăng ký đất đai và Trung tâm phát triển quỹ đất một cấp. Kiện toàn tổ chức bộ máy Sở Tài nguyên và Môi trường theo Thông tư Liên tịch số 50/2014/TTLT-BTNMT-BNV ngày 28/8/2014.
     2. Sự phát triển của ngành QL đất đai tỉnh trong thời kỳ đổi mới.
     Kể từ khi tỉnh Quảng Trị được lập lại vào năm 1989 đến nay, số lượng cán bộ công tác thuộc lĩnh vực đất đai ngày càng tăng. Từ khi tỉnh mới thành lập số lượng dưới 10 cán bộ ( Chi cục QL đất đai -1989), đến nay Sở Tài nguyên và Môi trường kiện toàn với 01 đơn vị quản lý nhà nước về đất đai là Phòng QLĐĐ- ĐĐ&BĐ biên chế là 11 cán bộ và 04 đơn vị sự nghiệp thuộc Sở, bao gồm: Văn phòng ĐKQSD đất với số lượng là 20 cán bộ; Trung tâm Phát triển quỹ đất với số lượng là 19 cán bộ; Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và môi trường với số lượng là 52 cán bộ; Trung tâm Công nghệ thông tin Tài nguyên và Môi trường với số lượng là 20 cán bộ, thực hiện nhiều chức năng nhiệm vụ khác nhau;
      Ở cấp huyện tăng đáng kể từ 01 cán bộ chuyên trách QL ruộng đất  thuộc phong Nông nghiệp, sau đó thành lập phòng Địa chính(khoảng 4-6 người) nay là phòng Tài nguyên và Môi trường và tăng thêm 02 đơn vị đó là VPĐK QSD đất và TTPT quỹ đất, số lượng bình quân cả 03 đơn vị là trên 25 người/01 đơn vị cấp huyện. Ở cấp xã từ 01 cán bộ quản lý ruộng đất kiêm nhiệm nhiều công việc khác đến nay hầu hết 141 đơn vị cấp xã đã có 02 địa chính. Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của ngành trong giai đoạn hiện nay, ngành đã xây dựng, đào taọ đội ngũ cán bộ và trang thiết bị cơ sở vất chất không ngừng lớn mạnh góp phần đảm bảo phát triển kinh tế-XH bền vững của địa phương.
     Với chức năng quản lý đất đai trong giai đoạn hiện nay, vai trò nhiệm vụ chính mà ngành Quản lý đất đai tập trung chủ yếu bao gồm: Tham mưu cho các cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý đất đai-Đo đạc và bản đồ; Lập QHSD đất cấp tỉnh, thẩm định QH-KHSD đất cấp huyện; XD quy định về hạn mức giao đất tại địa phương; Đăng ký đất đai, cấp giấy CNQSD đất gắn tài sản trên đất; Tổ chức điều tra, đánh giá đất đai (Thống kê, kiểm kê; đo đạc bản đồ; đánh giá chất lượng đất…); XD cơ sở dữ liệu về đất đai; XD và điều chỉnh bảng giá đất 5 năm và giá đất cụ thể; Phát triển quỹ đất để đấu giá, giao, cho thuê quyền sử dụng đất; Giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất; Thẩm định cấp phép hoạt động, kiểm tra chất lượng các công trình, sản phẩm đo đạc và bản đồ; Khai thác, sử dụng dữ liệu viễn thám; Thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về đất đai và xử lý vi phạm pháp luật về đất đai; Giải quyết tranh chấp về đất đai; giải quyết khiếu nại, tố cáo các vi phạm trong việc quản lý và sử dụng đất đai….Với những nỗ lực không ngừng của đội ngũ những người làm công tác quản lý đất đai, kết quả nổi bật nhất mà ngành đạt được đến nay đó là:
     Công tác đo đạc lập bản đồ địa chính chính quy phủ trùm trên địa bàn toàn tỉnh từ tỷ lệ 1/500-1/10.000 đã quản lý đến từng thửa đất có chủ, bản đồ được lập trên cơ sở máy móc hiện đại theo toạ độ quốc gia VN2000, việc lập hồ sơ địa chính bằng công nghệ số lưu giữ và sử dụng  trên cả dạng giấy và dạng số, đã đáp ứng tốt cho công tác quản lý nhà nước về đất đai; Công tác quy hoạch-kế hoạch sử dụng đất được lập đồng bộ từ cấp tỉnh đến cấp huyện, kế hoạch sử dụng đất hằng năm của cấp huyện được chú trọng lập đảm bảo việc sử dụng đất được quản lý chặt chẽ nhất là việc chuyển mục đích sử dụng là đất lúa, đất rừng phòng hộ, đặc dụng sang các loại đất khác; Xác định công tác cấp giấy CN theo Nghị quyết số 30/2012/QH13 của Quốc hội là công tác trọng tâm của ngành Sở đã tập trung chỉ đạo thực hiện tốt việc cấp giấy chứng nhận QSD đất trên địa bàn tỉnh Quảng Trị. Tính đến nay toàn tỉnh đã cấp được hơn 328.103 giấy CN với diện tích hơn 280.604 ha/303.230 ha cần cấp đạt 92,53%. Trong đó đất tổ chức 4.180 giấy với diện tích 159.758 ha/166.004 ha cần cấp đạt 96,23%; Hộ gia đình cá nhân là 324.115 giấy với diện tich 120.845ha/137.226 ha cần cấp đạt 88,06%; Bên cạnh đó công tác xây dựng bảng giá đất 5 năm, giá đất cụ thể  đã được chú trọng kịp thời phục vụ việc thực hiện nghĩa vụ tài chính, công tác bồi thường GPMB khi thu hồi đất; Công tác phát triển quỹ đất phục vụ đấu giá QSD đất, giao đất đáp ứng kịp thời cho các tổ chức, hộ gia đình có nhu cầu, tăng nguồn thu ngân sách địa phương đáng kể, cả tỉnh( tính từ 2008-2015) hằng năm thu từ đất đạt bình quân trên 200 tỷ đồng; Với sự bùng nổ của công nghệ thông tin, nhằm đáp ứng sự phát triển  kinh tế của tỉnh Quảng Trị nói riêng và cả nước nói chung, được sự quan tâm của Chính phủ, của UBND tỉnh và sự nổ lực của cán bộ, công nhân, viên chức của ngành công tác xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai đang từng bước hoàn thiện đảm bảo đến 2020 toàn tỉnh hoàn thành để đưa việc khai thác thông tin về đất đai và cấp giấy CNQSD đất cho chủ sử dụng đất thông qua mạng điện tử;  Cơ quan quản lý đất đai các cấp đã tăng cường thực hiện cải cách thủ tục hành chính về đất đai, thực hiện một cửa tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người sử dụng đất thực hiện các giao dịch có liên quan, cải thiện theo hướng tích cực chỉ số PCI về tiếp cận đất đai cho các doanh nghiệp đầu tư; Tập trung khai thác tối đa quỹ đất chưa sử dụng hoặc sử dụng kém hiệu quả đưa vào sản xuất nông nghiệp, kinh doanh một cách hợp lý, góp phần cân bằng quỹ đất sử dụng vào các mục đích theo yêu cầu phát triển các mục tiêu kinh tế -xã hội của địa phương, phần lớn tập trung tại địa bàn huyện Hướng Hóa, Cam Lộ  đây cũng là một thành tựu lớn của công tác quản lý đất đai (Đến hết năm 2014 quỹ đất nông nghiệp chiếm 85,41%; đất phi nông nghiệp chiếm 8,53% và quỹ chưa sử dụng chiếm 6,06% tổng diện tích tự nhiên toàn tỉnh);
     Từ khi thành lập Ngành đến nay, công tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, tranh chấp về đất đai đã được kiện toàn từng bước cả về mặt tổ chức lẫn nghiệp vụ, góp phần tăng cường tính nghiêm minh của pháp luật; phát hiện nhiều sai phạm trong quản lý và sử dụng đất đai, góp phần chống thất thu cho ngân sách nhà nước; đồng thời công tác thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, tranh chấp về đất đai cũng đã giải quyết tốt các vấn đề xã hội bức xúc có liên quan đến đất đai. 
     Tập trung thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về tài nguyên và môi trường. Tăng cường kiểm tra, bảo đảm các dự án khai thác, sử dụng tài nguyên phải tuân thủ nghiêm việc xử lý chất lượng môi trường trước, trong và sau khai thác, sử dụng. Xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về tài nguyên và môi trường. Tổ chức thực hiện Chỉ thỉ 134/CT- TTg, Nghị quyết 13/NQ-HĐND ngày 16/8/212 của HĐND tỉnh, Quyết định 1882/QĐ-UBND của UBND tỉnh về rà soát, kiểm tra và thu hồi đất không sử dụng hoặc sử dụng sai mục đích, kém hiệu quả của các tổ chức được nhà nước giao đất, cho thuê đất, kết quả đã hoàn thành kiểm tra 84 tổ chức sử dụng đất được Nhà nước giao đất, cho thuê đất theo Nghị quyết 13/NQ-HĐND ngày 16/8/2012 của HĐND tỉnh; thu hồi 22 khu đất của tổ chức, cá nhân với diện tích 1.864.859m2 đất. Hiện nay, Sở đang tiến hành rà soát tình hình sử dụng đất của các tổ chức để xem xét đề xuất UBND tỉnh thu hồi theo quy định của pháp luật.
      Công tác giải quyết khiếu nại tố cáo luôn được quan tâm, chú trọng, các đơn thư tiếp nhận được thụ lý, phân loại, giải quyết kịp thời, dứt điểm; việc thụ lý tham mưu giải quyết các vụ việc mà UBND tỉnh giao được thực hiện khẩn trương, tích cực; đối với những đơn không thuộc thẩm quyền giải quyết thì kịp thời hướng dẫn công dân gửi đơn đúng thẩm quyền. Do đó, đã hạn chế đơn thư tồn đọng, kéo dài và hạn chế được những vụ việc khiếu kiện đông người, khiếu kiện vượt cấp.
     Trong quá trình vừa xây dựng, vừa phát triển, ngành Quản lý đất đai Quảng Trị từng bước trưởng thành và có những đóng góp lớn đáp ứng tốt nhất mọi yêu cầu cho sự phát triển của tỉnh nhà. Đến nay việc quản lý và sử dụng đất đai trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đã dần đi vào nề nếp, các đơn vị sau khi được Nhà nước giao đất, cho thuê đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đa số ý thức được quyền và nghĩa vụ thiết thực của mình nên đã tuân thủ sử dụng đất đúng mục đích, chấp hành đầy đủ các quy định của Pháp luật. Công tác Tài chính về đất đã được thực hiện tích cực đóng góp cho nguồn thu ngân sách trên địa bàn tỉnh hằng năm gần 200 tỷ đồng. Công tác thanh tra, kiểm tra việc sử dụng đất được tích cực hoạt động, có kế hoạch tiến hành thường xuyên nên kịp thời điều chỉnh, ngăn ngừa, xử lý nghiêm minh những hành vi vi phạm xảy ra nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai, góp phần ổn định xã hội, vấn đề dân sinh, xóa đói, giảm nghèo, đảm bảo an ninh lương thực, đáp ứng cho thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa của đất nước.
     70 năm qua Ngành Quản lý đất đai Quảng Trị đồng hành cùng đất nước đã có nhiều đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tỉnh nhà. Đặc biệt, là trong việc xây dựng hệ thống chính sách đất đai ngày một hoàn thiện hơn, mang lại những tác động sâu rộng từ những chuyển biến trong quan hệ ruộng đất, nông nghiệp và phát triển nông thôn, đến việc hình thành và phát triển thị trường quyền sử dụng đất trong thị trường bất động sản. Với truyền thống 70 năm xây dựng và phát triển, tin tưởng rằng trong những năm tới ngành quản lý đất đai sẽ luôn nỗ lực, nắm bắt cơ hội, vượt qua thách thức để cùng với các cấp, các ngành hoàn thành mục tiêu đưa nước ta cơ bản là nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020.
 

  Tin và ảnh: Phạm Quang Đạt - Trưởng phòng Quản lý đất đai-Đo đạc và bản đồ, Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Trị.
   (Nguồn tài liệu: Tổng cục QL đất đai và Báo cáo của Sở TNMT)

 

   Hội nghị triển khai thực hiện Nghị quyết số 31/NQ-CP ngày 13/5/2019 của Chính phủ về việc xác định địa giới hành chính giữa tỉnh Thừa Thiên - Huế và tỉnh Quảng Trị tại hai khu vực do lịch sử để lại
   Hội nghị Tập huấn kiểm kê đất đai, lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất năm 2019 theo Chỉ thị số 15/CT-TTg ngày 17/6/2019 của Thủ tướng Chính phủ
   Giới thiệu, phổ biến Luật Đo đạc và Bản đồ
   Triển khai công tác đo vẽ lại bản đồ địa chính, lập hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất xã Trung Giang huyện Gio Linh
   Ứng dụng công nghệ thông tin trong kết xuất dữ liệu hồ sơ quét để xây dựng cơ sở dữ liệu địa chính cho các dự án tại Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường
   Hội nghị triển khai công tác đo vẽ bản đồ địa chính, lập hồ sơ địa chính và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Gio Việt – huyện Gio Linh
   Hội nghị triển khai công tác đo vẽ bản đồ địa chính, lập hồ sơ địa chính và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Gio Mai - huyện Gio Linh
   Luật đo đạc và bản đồ có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2019
   Chi bộ Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường tổ chức Diễn đàn Chi bộ: “Nêu cao vai trò, trách nhiệm của cán bộ, đảng viên trong đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự diễn biến", "tự chuyển hoá" trong nội bộ”
   Cục Đo đạc, bản đồ và thông tin địa lý Việt Nam:Tổ chức Hội nghị bàn giao bản đồ địa hình tỷ lệ 1:2000 của 17 xã khu kinh tế Đông Nam tỉnh Quảng Trị